Welkom bij

Wereldwinkel Leusden

Meerjarenbeleid Wereldwinkel Leusden 2019 2021

 

Meerjarenbeleid Wereldwinkel Leusden 2019 – 2021                            

 

 

Inleiding

Begin 2014 is voor het eerst een meerjarenplan opgesteld. Sindsdien is het plan jaarlijks geactualiseerd. De eerste uitgave meegerekend is dit de 6e versie.

Met het meerjarenplan wordt beoogd inzicht te geven in de ontwikkelingen die de Wereldwinkel Leusden de komende jaren te wachten staan en hoe daar beleidsmatig mee wordt omgegaan. De redenering die in dit plan wordt gehanteerd is van buiten naar binnen. Oftewel er wordt eerst ingegaan op de externe ontwikkelingen en vervolgens wordt een beeld gegeven welke betekenis die dit in de komende jaren voor de Wereldwinkel heeft. Er is gekozen voor een planningshorizon van drie jaar. De reden daarvoor is dat de externe ontwikkelingen worden gekenmerkt door onzekerheid. Het heeft dus geen enkele zin om verder te kijken dan drie jaar. En daarbij wordt nog aangetekend dat gedurende deze termijn veranderingen kunnen optreden die het noodzakelijk maken het meerjarenplan tussentijds te herzien. Dat is overigens in de afgelopen jaren niet het geval geweest.

 

Onzekere omgeving

Evenals bij andere wereldwinkels in den lande heeft de dalende tendens in de omzet zich in 2018 verder voortgezet. Anders dan wel eens werd gedacht, blijken de wereldwinkels geen baat te hebben bij de maatschappelijke trend naar duurzame artikelen. Kennelijk wordt door de klant geen verband gelegd tussen duurzaamheid en fairtrade. Na de economische crisis heeft zich geen herstel in de omzet voorgedaan. Integendeel, de omzet is alleen maar verder gedaald.  

Het imago van de wereldwinkels en de negatieve berichten die met enige regelmaat in de pers zijn verschenen, hebben de wereldwinkels ook geen goed gedaan. Het begint er op te lijken dat de wereldwinkels hun beste tijd hebben gehad. Het is dan ook niet te verwachten dat de situatie zich in de komende jaren zal herstellen.

Daar komt nog bij dat de omzet in kerstpakketten nagenoeg is opgedroogd. Voorts wordt verwacht dat het belang van webshops de komende jaren verder zal toenemen. Maar over de snelheid waarmee of de mate waarin, is nog steeds niets met zekerheid te zeggen.

Samengevat is het koopgedrag van de klant in de komende jaren volstrekt onzeker.  Hetzelfde geldt voor het effect van de “concurrentie” op de omzetontwikkeling van de wereldwinkel.

De ontwikkelingen in de retail sector duiden er op dat vernieuwing en beleving in de komende jaren sleutelwoorden blijven. Gelet op de beperkte ruimte van het winkelpand zijn de mogelijkheden bij onze winkel uiterst beperkt. Het bestuur blijft de komende jaren inzetten  op verversing van het assortiment en meer naar buiten treden via digitale media zoals facebook. Dit is de laatste jaren serieus opgepakt en zal worden gecontinueerd.

Bij de vraag of het tanen van de verkopen zo erg is, valt te bedenken dat de verkoop van fairtrade producten niet voorbehouden is aan de wereldwinkels. Mede onder invloed van de bewustwording van de klant zien andere retail organisaties kansen in het op de markt brengen van gecertificeerde producten waaronder fairtrade. Bijna alle supermarkten hebben inmiddels fairtrade artikelen in hun assortiment. En dat zal de komende jaren naar verwachting verder toenemen. De wereldwinkel Leusden juicht deze ontwikkeling toe. Ook al leidt dit tot verder omzetverlies. Immers, het is in het belang van de producenten altijd de bedoeling van de wereldwinkels geweest om fairtrade producten op zo groot mogelijke schaal op de markt te brengen.

 

Omzet en resultaat

Vanuit het perspectief van de producenten is omzet dus belangrijker dan het financieel resultaat van de wereldwinkels zelf. Uiteraard moet met het oog op continuïteit de exploitatie van de winkels positief blijven. Een verlieslatende winkel is immers geen lang leven beschoren.

De wereldwinkel Leusden heeft zich jarenlang mogen verheugen op een zeer winstgevende exploitatie. Dit vindt zijn oorzaak vooral in de A-locatie van de winkel (goed voor de omzet) en de lage exploitatiekosten. Als direct gevolg van de teruglopende omzet, is het resultaat de afgelopen jaren geleidelijk gedaald. Toch is ook over 2018 sprake van een gezond exploitatieresultaat. Maar als de trend van de afgelopen jaren zich doorzet komt het “break even point” onvermijdelijk in zicht. 

Desondanks ziet het bestuur geen reden uit te zien naar meer winkelruimte. De kosten worden daarmee immers fors hoger hetgeen voor een sluitende exploitatie een aanzienlijk hogere omzet vereist. Het is gegeven de genoemde ontwikkelingen niet aannemelijk dat dit in Leusden kan worden gerealiseerd.

Het bestuur heeft in 2016 besloten de jaarlijkse winsten te bestemmen voor giften aan producenten. De opgebouwde reserves zijn namelijk ruim voldoende voor onderhoud en eventuele vernieuwingen in de winkel. Van het totale vermogen is een substantieel deel ingezet als leningen voor micro financiering. Dat blijft zo. Nu de winsten geheel voor giften beschikbaar komen, ontstond behoefte aan meer beleidsvorming met betrekking tot de besteding van de beschikbare gelden. In de loop van 2018 heeft dit na een grondige inventarisatie geleid tot het besluit jaarlijks een voorziening te treffen voor noodhulp en de resterende bedragen te bestemmen voor producenten waarmee een meerjarige verbinding wordt aangegaan. Daarmee wordt beoogd bijdragen te leveren aan de gekozen projecten die er echt toe doen. Als tegenprestatie verplichten de ontvangers zich om regelmatig informatie te verstrekken over de besteding en effecten van de giften. Die informatie wordt naar de winkelmedewerkers gecommuniceerd die daarmee direct inzicht krijgen waaraan de gelden worden besteed en met eigen ogen zien waar zij voor werken.  

Samengevat is de financiële positie van de wereldwinkel Leusden nog steeds comfortabel te noemen, maar om dat zo te houden mag de omzet de komende jaren niet veel meer dalen. Maar zoals hiervoor is betoogd, zijn de mogelijkheden om de omzet te verhogen beperkt.

 

Assortiment en winkelinrichting

De winkeloppervlakte is klein waardoor de mogelijkheden beperkt zijn. Dat zal de komende jaren zo blijven. In de tweede helft van 2018 is begonnen met de renovatie van Winkelcentrum de Hamershof. Verwacht wordt dat het deel waar de wereldwinkel is gevestigd begin 2019 aan de beurt komt. Dat zal met name gevolgen hebben voor de voorzijde van de winkel. Zo zal o.a. de luifel worden vernieuwd en aangepast op het nieuwe concept van het winkelcentrum. Tevens zal als gevolg van het beëindigen van het lidmaatschap van de Landelijke Vereniging van Wereldwinkels ultimo 2018 (zie elders in dit meerjarenplan) in de loop van 2019 het logo van de LVWW worden verwijderd. Dat vraagt enkele aanpassingen in en buiten de winkel.

Binnen de beperkingen van de huidige winkel zijn het assortiment en de winkelinrichting de belangrijkste factoren om de omzet te optimaliseren. Het assortiment van wereldwinkels bestaat al jaren uit twee hoofdgroepen: gifts & living en food artikelen. Volgens de landelijke trend is ook de Wereldwinkel Leusden steeds meer als cadeaushop gepositioneerd. De omzet aan food producten maakt nog steeds een zodanig substantieel deel uit van de totale omzet dat stoppen met food producten niet verantwoord zou zijn. Verwacht wordt dat dit nog een aantal jaren zo zal blijven.

Het assortiment aan gifts & living wordt bepaald door het aanbod van de importeurs enerzijds en het beperkte winkeloppervlak anderzijds. Daardoor kunnen volumineuze artikelen niet in de winkel worden aangeboden. Het assortiment wordt regelmatig ‘ververst’. Aan nieuwe artikelen wordt extra aandacht gegeven door ze op een apart schap aan te bieden. Voorts wordt het experiment met een duurder segment artikelen voortgezet.

 

Medewerkers

Het aantal winkeliers heeft jarenlang geschommeld rondom de 40 personen. Zoals indertijd verwacht werd, is door de vergrijzing het verloop in de afgelopen jaren gestegen. Bovendien is het via de reguliere kanalen niet mogelijk gebleken om de ontstane vacatures in voldoende mate gevuld te krijgen. Ondanks het besluit om alleen te mogen staan en de versoepeling van de leeftijdsgrens blijft het lastig om het rooster op orde te krijgen. Daarom is besloten om nieuwe medewerkers te vragen wekelijks een winkeldienst te doen. Daarnaast is met ingang van 2018 de winkel op de vrijdagse koopavonden gesloten. De tijd zal leren of deze maatregelen voldoende effect zullen sorteren. Zeker is dat werving van nieuwe medewerkers hoog op de agenda blijft staan.

De bemensing van de werkgroepen en het bestuur heeft tot nog toe niet tot problemen geleid. 

Persoonlijke aandacht bij verjaardagen, ziekenbezoek, bijeenkomsten en het jaaruitje worden op hoge prijs gesteld en houden prioriteit. Ook de digitale nieuwsbrief die sinds enkele jaren bestaat,  wordt onverminderd voortgezet.

 

Maatschappelijke bewustwording 

Naast het verkopen van fairtrade producten hebben de wereldwinkels zich ook de taak gesteld om de samenleving te informeren over de fairtrade gedachte en daarmee organisaties en particulieren te stimuleren om fairtrade producten te gebruiken. De wereldwinkel Leusden brengt dat in praktijk door voorlichting op scholen, informatiebijeenkomsten en publiciteit. Het bestuur is voornemens deze lijn voort te zetten en waar mogelijk te intensiveren.

Begin 2014 is de Werkgroep Fairtrade Gemeente Leusden van start gegaan. Doel is om fairtrade in de gemeente Leusden te promoten. Dit heeft begin 2015 geleid tot de toekenning van de status fairtrade gemeente. Door het organiseren van diverse activiteiten is de werkgroep er inmiddels in geslaagd om de certificatie t/m 2019 te continueren.  Vanuit de wereldwinkel wordt de werkgroep op meerdere manieren ondersteund. Dit beleid zal de komende jaren worden voortgezet.

 

Samenwerking

Al jaren nemen 2 kerken (in Soesterberg en in Barneveld) producten af die daar aan de kerkgangers worden verkocht. Zo lang daar behoefte aan is, zal deze vorm van samenwerking worden voortgezet.

Via de jaarlijkse Matchbeurs zijn de afgelopen jaren samenwerkingen aangegaan met bedrijven voor onder andere het gebruik van ruimten voor tijdelijke opslag, vergaderingen, cursussen en bijeenkomsten. Voorts wordt op ad hoc basis samengewerkt met onder andere scholen (voorlichting) en kerken (bewustwording).

Met de wereldwinkel Amersfoort is er de gezamenlijke klantenkaart. Het bestuur blijft alert op andere mogelijkheden  voor samenwerking.

 

De landelijke vereniging

De problematiek bij de Landelijke Vereniging van Wereldwinkels heeft zich in 2018 verder verdiept. De dienstverlening is nagenoeg tot nul gereduceerd, het aantal aangesloten winkels is ultimo 2018 geslonken tot ca. 60 en de financiële situatie is ronduit slecht. De als gevolg daarvan verder afnemende inkomsten maken de toekomst van de vereniging uiterst onzeker. Het bestuur van de WW Leusden heeft de ontwikkelingen nauwlettend gevolgd en is tot de conclusie gekomen dat het lidmaatschap van de LVWW niet langer zin heeft. Eind 2018 is het lidmaatschap dan ook beëindigd. Het bestuur zal zich in 2019 nader beraden op zelfstandigheid of aansluiting bij Wereldwinkels Nederland.

Het in 2015 opgerichte investeringsfonds (SWIF) heeft in 2018 geen aanvragen voor leningen ontvangen. De enige lopende lening, namelijk die aan de stichting Winkelexploitatie Wereldwinkels om de centrale inkoop van Doppers te financieren is eind 2018 afgelost. Om meer zich te krijgen op de toekomst van het fonds is de LVWW gevraagd medewerking te verlenen een analyse van het verdienvermogen van de bij de LVWW aangesloten winkels. Eind 2018 was dat verzoek nog niet ingewilligd.

 

Tenslotte

Evenals in voorgaande jaren zal het exploitatie resultaat worden bestemd voor giften aan projecten van producenten.

Het teruglopende bestand winkelmedewerkers baart het bestuur zorgen.  Werving van nieuwe medewerkers en blijft het belangrijkste aandachtspunt voor de komende jaren.

Ondanks de zorgpunten zal in 2019 de nodige aandacht worden besteed aan het feit dat 40 jaar geleden in Leusden begonnen is met de verkoop van fairtrade artikelen. Aanvankelijk vooral met koffie, thee en rietsuiker, maar al snel uitgebreid naar een breder assortiment. Samen met de werkgroep Fairtrade Gemeente Leusden zullen in 2019 gespreid over het jaar activiteiten worden georganiseerd om dit jubileum te vieren en daarmee fairtrade en in het bijzonder de wereldwinkel onder de aandacht van publiek en bedrijfsleven te brengen.